ท่องไพรบนเส้นทางศึกษาธรรมชาติ เขาหลวง ป่าต้นน้ำที่สูงที่สุดในแดนใต้

หากเอ่ยถึงอุทยานแห่งชาติเขาหลวง อาจทำให้หลายคนนึกถึงการเดินป่า เนื่องจากอุทยานแห่งชาติเขาหลวงซึ่งตั้งอยู่ทางตอนกลางของเทือกเขานครศรีธรรมราช เป็นเทือกเขาที่ใหญ่ที่สุดและยาวที่สุดในภาคใต้ และด้วยทิวทัศน์ที่สวยงามจึงดึงดูดนักเดินป่าและนักท่องเที่ยวไปเยือนปีละจำนวนมาก วันนี้เรามารู้จักกับอุทยานแห่งชาติเขาหลวงให้มากขึ้นกว่าเดิม

อุทยานแห่งชาติเขาหลวง ครอบคลุมพื้นที่ของอำเภอเมือง อำเภอพิปูน อำเภอพรหมคีรี อำเภอลานสกา อำเภอฉวาง อำเภอช้างกลาง และอำเภอนบพิตำ มีเนื้อที่ประมาณ 570 ตารางกิโลเมตร มียอดเขาที่สูงที่สุด คือ ยอดเขาหลวง สูง 1,835 เมตร จากระดับน้ำทะเล เป็นแหล่งต้นน้ำลำธารที่สำคัญของ จ.นครศรีธรรมราช และ จ.สุราษฎร์ธานี ซึ่งไหลลงสู่แม่น้ำหลายสาย ได้แก่ แม่น้ำตาปี แม่น้ำปากพนัง คลองกรุงชิง ซึ่งเป็นสายน้ำหล่อเลี้ยงผืนดินภาคใต้ตอนกลาง เขาหลวงแห่งนี้จึงถือเป็นป่าต้นน้ำที่สำคัญของภาคใต้ ผืนป่าส่วนใหญ่ที่นี่เป็นป่าดิบชื้น สภาพป่ารกทึบและเขียวชอุ่มตลอดปี ปกคลุมด้วยป่าดิบเขาที่มีพืชพรรณที่ชอบอากาศหนาวเย็น มีพืชและสัตว์ป่าหายาก เช่น เฟินต้น หรือมหาสดำ ต้นพืชโบราณร่วมยุคเดียวกับไดโนเสาร์ นับเป็นแหล่งรวมความหลากหลายทางชีวภาพที่สำคัญแห่งหนึ่งของประเทศ

เมื่อเร็วๆ นี้ มูลนิธิไทยรักษ์ป่า องค์กรสาธารณกุศลซึ่งก่อตั้งและสนับสนุนการดำเนินงานโดยบริษัท ผลิตไฟฟ้า จำกัด (มหาชน) หรือ เอ็กโก กรุ๊ป เพื่อสนับสนุนการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมและป่าต้นน้ำที่สำคัญของประเทศให้เกิดความยั่งยืน ได้ลงนามบันทึกข้อตกลงความร่วมมือกับกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช เพื่อร่วมดำเนินโครงการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติในพื้นที่ป่าอนุรักษ์ ระหว่างปี 2560 – 2564 พร้อมส่งมอบเส้นทางศึกษาธรรมชาติ 3 เส้นทาง ได้แก่ เส้นทางศึกษาธรรมชาติน้ำตกพรหมโลก น้ำตกกะโรม และน้ำตกอ้ายเขียว เพื่อเป็นแหล่งเรียนรู้ระบบนิเวศป่าต้นน้ำภาคใต้ ในโอกาสครบรอบ 25 ปี ของการก่อตั้งเอ็กโก กรุ๊ป

นายชนินทร์ เชาวน์นิรัติศัย กรรมการ รักษาการกรรมการผู้จัดการใหญ่ เอ็กโก กรุ๊ป และประธานกรรมการมูลนิธิไทยรักษ์ป่า กล่าวว่า “เอ็กโก กรุ๊ป ในฐานะผู้ผลิตไฟฟ้าเอกชนรายใหญ่ ตระหนักถึงความสำคัญของทรัพยากรธรรมชาติ ได้กำหนดให้การเป็นสมาชิกที่ดีของสังคม ใส่ใจต่อสิ่งแวดล้อม เป็นหนึ่งในพันธกิจขององค์กรตั้งแต่เริ่มดำเนินกิจการ และก่อตั้งมูลนิธิไทยรักษ์ป่าในปี 2545 ด้วยเจตนารมณ์ที่จะสนับสนุนการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมและผืนป่าต้นน้ำลำธารที่สำคัญของประเทศให้เกิดความยั่งยืน ในโอกาสที่    เอ็กโก กรุ๊ป ครบรอบ 25 ปี ของการก่อตั้งบริษัท จึงสานต่อการดำเนินงานดังกล่าวด้วยการลงนามบันทึกข้อตกลงความร่วมมือ ปี 2560 – 2564 ภายใต้กรอบการดำเนินงานหลัก 5 ข้อ ได้แก่ 1) การสื่อความหมายธรรมชาติ 2) การสนับสนุนการปฏิบัติงานของเจ้าหน้าที่พิทักษ์ป่า 3) การสนับสนุนงานสำรวจ วิจัย และส่งเสริมบุคลากร เพื่อการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและความหลากหลายทางชีวภาพ 4) การสร้างเครือข่ายชุมชนและเยาวชน เพื่อการมีส่วนร่วมอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ และ 5) การอนุรักษ์และฟื้นฟูป่าต้นน้ำ ร่วมกับกรมอุทยานแห่งชาติฯ และชุมชนในพื้นที่ เพื่อการมีส่วนร่วมรักษาป่าของประเทศ

สำหรับการพัฒนาเส้นทางศึกษาธรรมชาติ ซึ่งเป็นแหล่งเรียนรู้ระบบนิเวศป่าต้นน้ำ เพื่อให้เยาวชน ประชาชน และนักท่องเที่ยว เกิดความรู้ ความเข้าใจ แรงบันดาลใจที่จะต่อยอดการเรียนรู้เกี่ยวกับธรรมชาติ ตระหนักในคุณค่าของป่าต้นน้ำ และร่วมรักษาไว้ให้ยั่งยืน มูลนิธิฯ เริ่มจากการพัฒนาเส้นทางศึกษาธรรมชาติกิ่วแม่ปาน อุทยานแห่งชาติดอยอินทนนท์ เส้นทางศึกษาธรรมชาติน้ำตกมณฑาธาร อุทยานแห่งชาติดอยสุเทพ-ปุย และได้ขยายสู่พื้นที่ภาคใต้ จังหวัดนครศรีธรรมราช โดยร่วมกับอุทยานแห่งชาติเขาหลวง พัฒนาเส้นทางศึกษาธรรมชาติน้ำตกพรหมโลก น้ำตก  กะโรม และน้ำตกอ้ายเขียว ซึ่งเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงนิเวศที่ได้รับความนิยม และนักท่องเที่ยวสามารถเข้าถึงได้ง่าย โดยการปรับปรุงเส้นทางเดินให้มีความปลอดภัย จัดทำป้ายสื่อความหมายธรรมชาติตลอดเส้นทาง และก่อสร้างอาคารศูนย์บริการนักท่องเที่ยว พร้อมจัดทำแผ่นพับ เพื่อเผยแพร่พืชพรรณไม้ที่สำคัญและระบบนิเวศในเส้นทางทั้ง 3 แห่ง ซึ่งการพัฒนาเส้นทางศึกษาธรรมชาติทั้งหมดนี้เสร็จสมบูรณ์ในปี 2559”

 นายธัญญา เนติธรรมกุล อธิบดีกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช กล่าวว่า กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ให้ความสำคัญกับการมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วนในการบริหารจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมเพื่อให้เกิดความยั่งยืน อุทยานแห่งชาติเขาหลวงนับเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงนิเวศที่สำคัญของภาคใต้ เนื่องจากมีน้ำตกสวยงามรอบเขาหลวงถึง 15 แห่ง การพัฒนาเส้นทางศึกษาธรรมชาติน้ำตกพรหมโลก น้ำตกกะโรม และน้ำตกอ้ายเขียว เป็นความร่วมมือที่สำคัญระหว่างกรมอุทยานแห่งชาติฯ และมูลนิธิไทยรักษ์ป่า ที่จะเป็นเครื่องมือในการศึกษา เพิ่มพูนความรู้ และกระตุ้นให้เกิดความตระหนักถึงคุณค่าและความสำคัญของผืนป่าเขาหลวง ซึ่งเป็นป่าต้นน้ำที่สูงที่สุดของภาคใต้ และเป็นแหล่งต้นน้ำลำธารที่สำคัญของจังหวัดนครศรีธรรมราชและสุราษฎร์ธานี

“อุทยานแห่งชาติเขาหลวงมีศักยภาพสูงที่จะช่วยบอกเล่าเรื่องราวของธรรมชาติ ถ่ายทอดคุณค่าความเป็นผืนป่าต้นน้ำที่มีความสำคัญอย่างยิ่ง และคอยหล่อเลี้ยงจังหวัดในภาคใต้ ผมหวังว่าเส้นทางศึกษาธรรมชาติทั้ง 3 เส้นทางนี้ จะสามารถอำนวยประโยชน์ให้กับนักท่องเที่ยวตามวัตถุประสงค์ของการพัฒนาเส้นทาง” นายธัญญากล่าวเสริม

เส้นทางศึกษาธรรมชาติ เขาหลวง ที่เกิดขึ้นจากความร่วมมือของมูลนิธิไทยรักษ์ป่าและอุทยานแห่งชาติ       เขาหลวงจะช่วยให้นักท่องเที่ยวสามารถเข้าถึงป่าได้ง่ายขึ้น ตลอดจน เข้าใจความหมายของจุดต่างๆ บนเส้นทางมากยิ่งขึ้น หากมีโอกาสไปท่องเที่ยวที่ จ.นครศรีธรรมราช อย่าพลาดโอกาสที่จะสัมผัมกับความงดงามของธรรมชาติที่เขาหลวง ยอดเขาที่สูงที่สุดและยาวที่สุดในแดนใต้